تارترازین یک رنگ سنتزی زرد از گروه رنگهای آزو است که به دلیل شدت رنگ بالا، قابلیت ایجاد طیفهای زرد و نارنجی و امکان استفاده در فرمولاسیونهای مختلف، در صنایع گوناگون مورد توجه قرار گرفته است.
نام شیمیایی تارترازین به ساختار مولکولی آن مربوط است و این ماده در استانداردهای بینالمللی با CI 19140 و INS 102 نیز شناخته میشود. فرمول شیمیایی آن C16H9N4Na3O9S2 و جرم مولکولی آن حدود 534.37 g/mol است.
تارترازین در سادهترین تقسیمبندی از نظر رفتار در محیط، به دو شکل مهم مورد توجه قرار میگیرد:
بنابراین این دو را نباید صرفاً دو نام متفاوت برای یک محصول یکسان در نظر گرفت؛ فرم و رفتار رنگ در فرمولاسیون، کاربرد نهایی را تعیین میکند.
تارترازین معمولی یا Water-Soluble Tartrazine بهصورت یک رنگ محلول در آب شناخته میشود و در تماس با آب، محلولی زرد ایجاد میکند.
در مشخصات رسمی E102، تارترازین به شکل پودر یا گرانول با رنگ زرد تا نارنجی روشن توصیف شده و محلول آبی آن زرد است. حداکثر جذب آن در آب نیز در حدود 426 نانومتر گزارش شده است. این ویژگی باعث میشود تارترازین محلول در آب برای فرآیندهایی مناسب باشد که رنگ باید در فاز آبی بهصورت یکنواخت توزیع شود.
ویژگیهای مهم تارترازین محلول در آب
مقدار واقعی مصرف باید بر اساس گرید محصول، نوع کاربرد، فرمولاسیون و الزامات قانونی همان حوزه تعیین شود.
تارترازین لیک یا Tartrazine Lake شکل نامحلول در آب این رنگ است که برای کاربردهایی طراحی میشود که یک رنگ محلول در آب نمیتواند عملکرد موردنظر را ارائه کند.
در رنگهای Lake، ماده رنگی روی یک بستر نامحلول تثبیت میشود و در نتیجه رفتار آن با رنگ محلول در آب متفاوت خواهد بود. این ویژگی باعث میشود رنگهای Lake برای سیستمهای حاوی روغن، چربی یا فرمولاسیونهایی که حلشدن رنگ در آب مطلوب نیست، گزینه مناسبتری باشند.
تارترازین لیک را بهتر است بهعنوان یک فرم کاربردی متفاوت از خانواده تارترازین در نظر گرفت، نه اینکه تمام مشخصات آن را با تارترازین محلول در آب یکسان فرض کنیم.
برای بررسی دقیقتر ویژگیها، انواع، کاربردها و مشخصات تارترازین لیک، میتوان به مقاله تخصصی تارترازین لیک (Tartrazine Lake) مراجعه کرد.
تارترازین بسته به نوع فرآوری و کاربرد نهایی میتواند به شکل محلول در آب یا لیک (Lake) مورد استفاده قرار گیرد. تفاوت اصلی این دو فرم در حلالیت و نحوه رفتار رنگ در فرمولاسیون است.
تارترازین محلول در آب در آب حل میشود و برای سیستمها و فرمولاسیونهای آبی مناسب است. در این حالت، رنگ پس از حلشدن در فاز آبی بهصورت یکنواخت در محصول توزیع میشود.
در مقابل، تارترازین لیک در آب حل نمیشود و به شکل ذرات رنگی در محیط پراکنده میشود. این ویژگی باعث میشود فرم لیک برای برخی فرمولاسیونهای روغنی، چرب، جامد و سایر سیستمهایی که استفاده از رنگ محلول در آب مناسب نیست، انتخاب مناسبتری باشد.
بهطور خلاصه، هنگام انتخاب بین این دو فرم باید به موارد زیر توجه کرد:
بنابراین در زمان خرید تارترازین بهتر است فقط نام «تارترازین» را ملاک قرار ندهید و مشخص کنید که برای فرآیند موردنظر به فرم محلول در آب یا فرم لیک نیاز دارید.
برای آشنایی تخصصیتر با ویژگیها و کاربردهای فرم لیک، میتوانید مقاله تارترازین لیک (Tartrazine Lake) را نیز مطالعه کنید.
مشخصات دقیق میتواند با توجه به گرید و استاندارد موردنظر متفاوت باشد، اما در مشخصات رسمی E102 مواردی مانند موارد زیر تعریف شدهاند:
برای خرید صنعتی، صرفاً ظاهر محصول برای ارزیابی کیفیت کافی نیست و بررسی CoA، مشخصات فنی و گرید مصرفی اهمیت دارد.
تارترازین ممکن است در بازار با نامهای مختلفی دیده شود، از جمله:
با این حال، نام تجاری و شماره رنگ بهتنهایی برای تعیین مناسببودن یک محصول برای کاربرد خاص کافی نیست و باید گرید و وضعیت تأیید محصول بررسی شود. FDA نیز میان رنگهای مشمول certification و صرفاً نامهایی مانند CI یا E number تفاوت قائل میشود.
برای خریدوفروش تارترازین به فروشگاه ایران فلیور مراجعه کنید .
کاربرد تارترازین به فرم، گرید و مقررات مربوط به هر صنعت بستگی دارد.
صنایع غذایی
تارترازین در برخی کشورها بهعنوان رنگ خوراکی مورد استفاده قرار میگیرد، اما وضعیت قانونی آن در کشورها یکسان نیست.
بنابراین نمیتوان صرفاً بر اساس اینکه تارترازین در یک کشور مجاز است، استفاده از هر محصول تارترازین را برای صنایع غذایی کشور دیگر مجاز دانست.
صنایع دارویی
تارترازین در برخی کاربردهای دارویی و محصولات دارویی رنگی مورد استفاده قرار گرفته است. در این حوزه، گرید، خلوص، الزامات دارویی و مقررات کشور مقصد اهمیت ویژهای دارند.
صنایع آرایشی و بهداشتی
برخی گریدهای مورد تأیید ممکن است در محصولات آرایشی مورد استفاده قرار گیرند؛ بااینحال مجاز بودن رنگ به نوع محصول، محل استفاده و قوانین کشور مربوطه وابسته است.
نساجی و سایر کاربردهای صنعتی
رنگهای زرد سنتزی مانند تارترازین میتوانند در کاربردهای صنعتی و رنگرزی مورد توجه قرار گیرند، اما انتخاب محصول باید بر اساس سازگاری رنگ با الیاف، محیط فرآیند و مشخصات فنی انجام شود.
چاپ و رنگدهی صنعتی
در برخی فرمولاسیونهای رنگی و کاربردهای صنعتی نیز رنگهای زرد سنتزی مورد استفاده قرار میگیرند. در این موارد، محلولبودن یا نامحلولبودن رنگ میتواند نقش مهمی در انتخاب محصول داشته باشد.
اگر فرآیند شما بر پایه یک محیط آبی است و لازم است رنگ در آب حل شود، فرم محلول در آب معمولاً انتخاب منطقیتری است.
برای مثال، در فرمولاسیونی که رنگ باید در فاز آب بهصورت یکنواخت پخش و سپس با سایر اجزا ترکیب شود، استفاده از یک رنگ محلول میتواند کنترل فرآیند را سادهتر کند.
اگر محصول نهایی دارای فاز روغنی، چرب یا یک ماتریس جامد است و نمیخواهید رنگ در آب حل شود، فرم Lake میتواند گزینه مناسبتری باشد.
در این حالت، بهجای حلشدن رنگ در آب، ذرات رنگی در محیط توزیع میشوند.
به همین دلیل، تارترازین و تارترازین لیک را نباید صرفاً بر اساس نام رنگ انتخاب کرد؛ باید ابتدا مشخص شود محصول نهایی چه محیطی دارد.
برای خریدوفروش تارترازین به فروشگاه ایران فلیور مراجعه کنید .
تارترازین (Tartrazine) یکی از شناختهشدهترین رنگهای سنتزی زرد طلایی است که با نامهایی مانند E102، CI 19140 و FD&C Yellow No. 5 نیز شناخته میشود. این رنگ در شکل محلول در آب، ویژگیهای متفاوتی با فرم لیک (Tartrazine Lake) دارد و انتخاب میان این دو به نوع محیط، فرمولاسیون و کاربرد نهایی بستگی دارد. این رنگ مصنوعی با رنگ زرد طلایی، پایداری بالا، قدرت رنگ دهی قوی و قیمت مناسب، جایگاه ویژهای در صنایع مختلف پیداکرده است.
برای خریدوفروش تارترازین به فروشگاه ایران فلیور مراجعه کنید .
وضعیت قانونی تارترازین به کشور و کاربرد آن وابسته است.
در اتحادیه اروپا، تارترازین با کد E102 در چارچوب مقررات مربوط به افزودنیهای رنگی تعریف شده است. مشخصات رسمی این ماده در مقررات اتحادیه اروپا شامل هویت شیمیایی، خلوص و حدود ناخالصیهاست.
در ایالات متحده، FD&C Yellow No. 5 شکل certified تارترازین است و برای کاربردهای مشخص تحت مقررات FDA قرار دارد. FDA تأکید میکند که رنگهای مشمول certification باید بهصورت batch-by-batch تأیید شوند و صرف داشتن یک CI number یا E number به معنی certification FDA نیست.
بنابراین هنگام خرید، باید کشور مقصد، کاربرد نهایی و گرید محصول همگی در نظر گرفته شوند.
مفهوم ADI مربوط به مصرف غذایی و ارزیابی ایمنی ماده در شرایط مشخص است و نباید با درصد مصرف صنعتی یکسان در نظر گرفته شود.
طبق ارزیابی JECFA در سال 2016، ADI تارترازین 0 تا 10 میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در روز تعیین شده است. این مقدار جایگزین ADI قدیمیتر 0 تا 7.5 میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن شد.
بنابراین عدد ADI را نباید بهعنوان «دوز مصرف در فرمولاسیون صنعتی» استفاده کرد.
برای خرید تارترازین ابتدا باید مشخص شود که به فرم محلول در آب نیاز دارید یا تارترازین لیک.
در خرید عمده، علاوه بر قیمت، مواردی مانند گرید، درصد ماده رنگی، مشخصات فنی، CoA، SDS، بستهبندی و کاربرد نهایی محصول را بررسی کنید.
ایران فلیور میتواند برای انتخاب نوع مناسب تارترازین، دریافت مشخصات محصول، استعلام قیمت و بررسی شرایط خرید عمده راهنمایی لازم را ارائه دهد.
کیفیت تضمینشده، قیمت مناسب، تنوع بالا، ارسال سریع، خدمات مشتریان و...
برای مشاهده لیست کامل محصولات و ثبت سفارش به وب سایت ایران فلیور مراجعه کنید.
لازم بذکر است ، به دستور اداره محترم غذا و دارو ، مصرف تارترازین برای صنایع خوراکی در ایران ممنوع می باشد .
برای خریدوفروش تارترازین به فروشگاه ایران فلیور مراجعه کنید .
